Νόσος του Crohn

Τί είναι;
Η νόσος Crohn είναι μια φλεγμονώδης νόσος του εντέρου. Τα κύρια χαρακτηριστικά της είναι η φλεγμονή του γαστρεντερικού σωλήνα, η οποία και οδηγεί σε κλινικές εκδηλώσεις όπως κοιλιακός πόνος, σοβαρού βαθμού διαρροικές κενώσεις και ακόμα και διαταραχές της θρέψης.
Η φλεγμονή που εμφανίζεται στη νόσο αυτή συνήθως επεκτείνεται και σ’ολόκληρο το πάχος του εντέρου. Κατά τον τρόπο αυτό μπορεί να γίνει ιδιαίτερα ενοχλητική για τον ασθενή αλλά και να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές που απειλούν ακόμα και τη ζωή του ασθενούς. Αν και δεν υπάρχει γνωστή θεραπεία για ίαση της νόσου, οι εφαρμοζόμενες θεραπευτικές προσεγγίσεις μπορούν να προσφέρουν για μεγάλο χρονικό διάστημα ύφεση της νόσου και οι ασθενείς να έχουν καλή ποιότητα ζωής.
Η φλεγμονή μπορεί να πρόσβαλλει διάφορα τμήματα του παχέος και του λεπτού εντέρου. Η πιο συχνή όμως εντόπιση είναι η τελική μοίρα του λεπτού εντέρου ο ειλεός (τελική ειλείτιδα).

κρον

Πώς εμφανίζεται;
Τα σημεία και τα συμπτώματα της νόσου ποικίλλουν, από πολύ σοβαρά έως μέτρια, ενώ μπορόυν να εμφανισθούν ξαφνικά και χωρίς προειδοποίηση. Η κλινική εικόνα περιλαμβάνει :
• Διάρροια με αποβολή μεγάλης ποσότητας υγρών που εκκρίνονται από το προσβεβλημένο μέρος του εντέρου. Συχνά συνυπάρχουν και έντονοι κολικοί από την διάταση του εντέρου.
• Συχνά συνυπάρχουν και έντονοι κολικοί από την διάταση του εντέρου. Σε σοβαρές περιπτώσεις ο πόνος είναι έντονος και συνοδεύεται από ναυτία και εμετούς.
• Αίμα στα κόπρανα.
• Έλκη. Η νόσος μπορεί να προκαλέσει πληγές στην επιφάνεια του εντέρου, που μερικές φορές μεγαλώσουν και μπορεί να προκαλέσουν διάτρηση.
• Απώλεια βάρους και μείωση της όρεξης
• Πυρετός, αδυναμία
• Αρθρίτις
• Δερματολογικά προβλήματα
• Φλεγμονή του ήπατος και των χοληφόρων
• Οφθαλμολογικά προβλήματα
Η νόσος Crohn μπορεί επίσης να εμφανίσει και σημαντικές επιπλοκές που συνήθως απαιτούν χειρουργική επέμβαση. Αυτές είναι :
• Απόφραξη του εντέρου (ειλεός). Εξαιτίας του ότι η νόσος επηρεάζει το πάχος του εντέρου, με τα χρόνια παρατηρείται σημαντική στένωση του αυλού η οποία και οδηγεί σε απόφραξη στην περιοχή αυτή και αδυναμία στην προώθηση του περιεχομένου. Συνήθως απαιτείται χειρουργική αφαίρεση του τμήματος αυτού.
• Έλκη που μπορουν να παρατηρηθούν σε ολόκληρο το μήκος του γαστρεντερικού σωλήνα
• Συρίγγια τα οπία προέρχονται από τα έλκη που διαβρώνουν όλο το πάχος του εντέρου. Έτσι δηιουργείται επικοινωνία (συρίγγιο) μεταξύ του εντέρου και του δέρματος, άλλου τμήματος του εντέρου ή άλλων οργάνων όπως η ουροδόχος κύστη ή ο κόλπος. Τα συρίγγια αυτά μπορούν να οδηγήσουν σε αποβολή σημαντικής ποσότητας εντερικού περιεχομένου, να προκαλέσουν λοίμωξη ή και να δημιουργήσουν αποστήματα. Αυτές οι επιπλοκές χρειάζονται άμεσα χειρουργικής επέμβασης.
• Υποσιτισμός και αναιμία λόγω της αδυναμίας πρόσληψης ή και απορρόφησης από το έντερο των απαραίτητων θρεπτικών συστατικών
• Ραγάδα δακτυλίου που προκαλέι έντονο πόνο κατα την κένωση ή μπορεί να προκαλέσει περιεδρικό συρίγγιο.
• Καρκίνος του παχέος εντέρου. Σε ασθενείς με νόσο Crohn ο κίνδυνος εμφάνισης είναι μεγαλύτερος
• Άλλα προβλήματα υγείας όπως αρθρίτιδα, χολολιθίαση, νεφρολιθίαση, οστεοπόρωση

Πώς γίνεται η διάγνωση;
Ο γιατρός για να θέσει τη διάγνωση θα πρέπει πρώτα να αποκλείσει οπιαδήποτε άλλη αιτία που μπορεί να προκαλεί τα συμπτώματα όπως το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου, την εκκολπωματίτιδα και τον καρκίνο του παχέος εντέρου. Για το λόγο αυτό ο ασθενής θα πρέπει να υποβληθεί στις ακόλουθες εργαστηριακές εξετάσεις:
• Εξετάσεις αίματος. Συνήθως ανευρίσκεται αναιμία ή σημεία φλεγμονής ή λοίμωξης.
• Κολονοσκόπηση. Κατά την διάρκεια της εξέτασης ελέγχεται ολόκληρο το παχύ έντερο και ο τελικός ειλεός, ενώ γίνεται λήψη βιοψίας για ιστολογική εξέταση η οποία θέτει και την διάγνωση.
• Αξονική Τομογραφία. Με την εξέταση αυτή υπάρχει η δυνατότητα ελέγχου ολόκληρου του εντέρου, όπως επίσης και των ιστών που το περιβάλουν. Έτσι μπορούμε να αναγνωρίσουμε περιοχές με στένωση, συρίγγια και αποστήματα. Μια νέα εξέταση η Αξονική Εντερογραφία μας επιτρέπει να δούμε καλύτερα το λεπτό έντερο και σε πολλά κέντρα έχει αντικαταστήσει την παλαιότερη εξέταση μα βάριο.
• Μαγνητική Τομογραφία. Το μεγαλύτερο πλεονέκτημα της εξέτασης αυτής είναι ότι δεν υπάρχειέκθεση σε ακτινοβολία. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμη για την εκτίμηση συριγγίου στην περιοχή του πρωκτού αλλά και του λεπτού εντέρου (Μαγνητική εντερογραφία)
• Ενδοσκοπική κάψουλα. Κατά την εξέταση αυτή ο ασθενής καταπίνει μία κάψουλα η οποία περιέχει κάμερα. Η κάμερα καταγράφει και φωτογραφίζει το εσωτερικό του εντέρου κατά την δίοδο της και μεταφέρει τις εικόνες σε υπολογιστή που ο ασθενής φέρει σε μιά ειδική ζώνη. Στην συνέχεια οι εικόνες μεταφέρονται σε μόνιτορ και ελέγχονται για την ύπαρξη νόσου. Η κάψουλα τέλος αποβάλεται με τα κόπρανα.
• Λιγότερο σύγχρονες εξετάσεις όπως ο Βαριούχος υποκλυσμός και η Εντερόκλυση, έχουν πλέον αντικατασταθέ απο την αξονική και μαγνητική τομογραφία.

Ποιά είναι η θεραπεία ;
Συνήθως η αρχική θεραπεία στις ήπιες μορφές γίνεται με την λήψη φαρμάκων και την αλλαγή στις διαιτητικές συνήθειες. Το πιο συνηθισμένο από αυτά τα φάρμακα είναι η σουλφασαλαζίνη, η οποία μπορεί να χρησιμοποιηθεί για όσο χρειαστεί και γίνεται να χορηγείται και μαζί με άλλα φάρμακα. Οι ασθενείς που δεν ανταποκρίνονται καλά στη σουλφασαλαζίνη μπορεί να έχουν καλύτερη ανταπόκριση στους νεότερους παράγοντες 5-ASA. Πιθανές παρενέργειες των παραγόντων αυτών είναι ναυτίες, έμετοι, καύσος, διάρροια και πονοκέφαλος. Επίσης σημαντική είναι και η λήψη κορτιζόνης ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσης. Τέλος, σε περιπτώσεις ανθεκτικές σημαντικό ρόλο παίζει η χρήση ανσοκατασταλτικών φαρμάκων όπως η αζαθιοπρίνη και η κυκλοσπορίνη ή το Remicade .
Από τους ασθενείς με νόσο Crohn οι 3 στους 4 τελικά θα υποβληθούν σε κάποιας μορφής χειρουργικής επέμβασης. Κατά την διάρκεια της επέμβασης ο χειρουργός συνήθως αφαιρεί το πάσχων τμήμα του εντέρου και ενώνει τα υγιή τμήματα. Χειρουργική παρέμβαση μπορεί να χρειαστεί για το κλέισιμο ενός συριγγίου ή για την παροχέτευση αποστημάτων. Μια πολύσυχνή χειρουργική παρέμβαση για τη νόσο Crohn είναι αυτή κατά την οπία ο χειρουργός διανοίγει το τμήμα του εντέρου που έχει γίνει υπερβολικά στενό (strictureplasty)